ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ

12 δισ. πρέπει να καταβάλουν 6 εκατ. φορολογούμενοι έως τα τέλη του έτους

ΠΡΟΚΟΠΗΣ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ

Μετά το πρώτο σοκ που υπέστησαν οι συνταξιούχοι οι οποίοι είδαν τις αποδοχές τους μειωμένες έως και 48%, σειρά πήραν οι μισθωτοί του ιδιωτικού τομέα, η πλειονότητα των οποίων ένιωσε τα νέα σκληρά φορολογικά μέτρα που ψηφίστηκαν τον περασμένο Μάιο. Οι μισθοί που έλαβαν ήταν μειωμένοι καθώς εφαρμόστηκε για πρώτη φορά η μηνιαία παρακράτηση με τη νέα κλίμακα φορολογίας εισοδήματος και εισφοράς αλληλεγγύης.

Ωστόσο, τα δύσκολα βρίσκονται μπροστά για 6 εκατομμύρια φορολογουμένους καθώς μέχρι τα τέλη Ιουλίου πρέπει να καταβληθεί η πρώτη δόση του φόρου εισοδήματος, τον Σεπτέμβριο ξεκινάει η πληρωμή του ΕΝΦΙΑ και στα τέλη του έτους τα τέλη κυκλοφορίας. Ταυτόχρονα, οι φορολογούμενοι πληρώνουν περισσότερα για τις βασικές τους αγορές καθώς έχει αυξηθεί ο συντελεστής ΦΠΑ στο 24%. Συνολικά μέχρι το τέλος του έτους πρέπει με τα «ψαλιδισμένα» εισοδήματά τους να καταβάλουν 12 δισ. ευρώ (στην άμεση φορολογία). Και αυτό καθώς πρέπει να επιτευχθεί ο στόχος των εσόδων και να κλείσει το 2016 με πρωτογενές πλεόνασμα 0,5% του ΑΕΠ προκειμένου να μην ενεργοποιηθεί ο αυτόματος μηχανισμός δημοσιονομικής προσαρμογής τον Μάιο του 2017.

Πάντως, ήδη το οικονομικό επιτελείο έχει έτοιμο εναλλακτικό σχέδιο στην περίπτωση που οι φορολογούμενοι δεν καταφέρουν να ανταποκριθούν στις φορολογικές τους υποχρεώσεις, δεδομένου ότι έχει μειωθεί περισσότερο από κάθε άλλη φορά η φοροδοτική τους ικανότητα. Μάλιστα, εκφράζονται φόβοι πως οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις θα προσεγγίσουν τα 95 δισ. ευρώ έως το τέλος του έτους. Το Plan B προβλέπει την εφαρμογή πιλοτικού σχεδίου στα υπουργεία Οικονομίας, Οικονομικών και Πολιτισμού (και των φορέων που εποπτεύουν) με εξοικονόμηση δαπανών από 5% έως 20%. Ταυτόχρονα εξετάζεται να εφαρμοσθούν νωρίτερα κάποιοι φόροι όπως τα καύσιμα και συγκεκριμένα από τον Οκτώβριο του 2016 αντί την 1η Ιανουαρίου 2017, που προβλέπει ο νόμος.

Το δύσκολο δεύτερο εξάμηνο για τους φορολογουμένους προβλέπει:

1. Μέχρι τις 29 Ιουλίου πρέπει να καταβληθεί η πρώτη δόση του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων, η οποία αντιστοιχεί σε περίπου 1 δισ. ευρώ Οι επόμενες δύο δόσεις θα πρέπει να καταβληθούν έως το τέλος Σεπτεμβρίου και τέλος Νοεμβρίου αντίστοιχα. Σημειώνεται ότι φέτος στα εκκαθαριστικά έχουν ενσωματωθεί πέντε φόροι.

Συγκεκριμένα πρέπει να πληρωθούν ο φόρος εισοδήματος, ο φόρος πολυτελούς διαβίωσης, το τέλος επιτηδεύματος, η ειδική εισφορά αλληλεγγύης και η προκαταβολή φόρου. Οι φορολογούμενοι με εισοδήματα άνω των 30.000 ευρώ θα πληρώσουν μεγαλύτερο φόρο εξαιτίας της αύξησης της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, ενώ έχει αυξηθεί και η προκαταβολή φόρου για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες από το 55% στο 75%.

2. Οι επιχειρήσεις καλούνται επίσης να πληρώσουν περισσότερους φόρους καθώς έχει αυξηθεί ο συντελεστής φορολόγησης των κερδών από το 26% στο 29%. Εντός του Ιουλίου πρέπει να πληρώσουν δύο δόσεις του φόρου εισοδήματος. Η πρώτη με την υποβολή της δήλωσης έως τις 15 Ιουλίου και η δεύτερη δόση έως το τέλος Ιουλίου.

3. Αμέσως μετά την ολοκλήρωση της εκκαθάρισης των φορολογικών δηλώσεων ξεκινάει η διαδικασία εκκαθάρισης του νέου ΕΝΦΙΑ. Περισσότεροι από 600.000 ιδιοκτήτες ακινήτων θα πληρώσουν υψηλότερους φόρους. Η πρώτη δόση θα καταβληθεί στα τέλη Σεπτεμβρίου και η τελευταία τον Ιανουάριο του 2017.

Σημειώνεται ότι η μείωση του αφορολόγητου ορίου στις 200.000 ευρώ από 300.000 ευρώ και η αύξηση των συντελεστών του συμπληρωματικού ΕΝΦΙΑ σε συνδυασμό με την επέκταση του φόρου αυτού και στα αγροτεμάχια, στους αγρούς και στις λοιπές εκτάσεις γης εκτός σχεδίου θα έχει ως συνέπεια πολύ περισσότεροι φορολογούμενοι να κληθούν φέτος να πληρώσουν για πρώτη φορά τον συμπληρωματικό ΕΝΦΙΑ. Για ορισμένες κατηγορίες ιδιοκτητών οι αυξήσεις φόρου φθάνουν ακόμα και στο 450% σε σύγκριση με τον ΕΝΦΙΑ του 2015.

4. Στο τέλος του έτους οι ιδιοκτήτες αυτοκινήτων και μοτοσικλετών πρέπει να καταβάλουν 1 δισ. ευρώ στο ελληνικό Δημόσιο για τα τέλη κυκλοφορίας του 2017. Η πολιτική ηγεσία έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο αλλαγής του συστήματος υπολογισμού των τελών κυκλοφορίας.

5. Τους κρίσιμους μήνες του β΄ εξαμήνου οι οφειλέτες του Δημοσίου θα πληρώνουν ταυτόχρονα με όλα τα ανωτέρω και τη δόση για την αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών. Συνολικά μέχρι το τέλος του έτους υπολογίζεται να καταβληθούν περισσότερα από 800 εκατ. ευρώ.
Βέβαια, αρκετοί ενδεχομένως να χάσουν τη ρύθμιση. Και αυτό καθώς στην περίπτωση που δεν καταβάλουν τη δόση που τους αναλογεί σε διάστημα 15 ημερών από τη λήξη της προθεσμίας, το ηλεκτρονικό σύστημα τους «πετάει» εκτός ρύθμιση

8 Λύσεις Για Τη Φοροδιαφυγή

Η έρευνα της διαΝΕΟσις καταλήγει σε μια σειρά από 

συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής.

Το πολύπλοκο, πολυεπίπεδο ζήτημα της φοροδιαφυγής έχει υπολογιστεί

 ότι αποστερεί από το ελληνικό κράτος πολύτιμους πόρους ύψους έως και 

16 δισεκατομμυρίων ευρώ τον χρόνο. Με ποιον τρόπο μπορεί να αντιμετωπιστεί;

 Η έρευνα της διαΝΕΟσις “Η φοροδιαφυγή στην Ελλάδα” καταλήγει σε μια σειρά 

από προτάσεις πολιτικής, περισσότερο ή λιγότερο εύκολες στην εφαρμογή τους,

 για μια συνολική αντιμετώπιση ενός επικίνδυνου φαινομένου στην Ελλάδα της κρίσης.

 Εδώ τις παραθέτουμε συνοπτικά.

1) Μείωση των συντελεστών φορολογίας

     Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα διαθέτει έναν από τους υψηλότερους συντελεστές φορολόγησης της μισθωτής εργασίας σε σχέση με τις χώρες του Οργανισμού. Το ίδιο συμβαίνει και με τον συντελεστή ΦΠΑ καθώς και με τον συντελεστή φορολογίας εισοδήματος των νομικών προσώπων. Πλέον των παραπάνω, προκύπτουν ολοένα έκτακτοι φόροι επί ήδη φορολογηθέντων εισοδημάτων, όπως πχ. η εισφορά αλληλεγγύης. Η παγκόσμια εμπειρία έχει δείξει ότι το ύψος των φορολογικών συντελεστών συνδέεται με τον ρυθμό ανάπτυξης. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα των χωρών της Βαλτικής κατά τη δεκαετία του ‘90. Το 1994 η Εσθονία προέβη σε μείωση των φορολογικών συντελεστών και μεταρρύθμιση του φορολογικού συστήματος και μέσα σε μόλις τρία χρόνια ο ρυθμός ανάπτυξης διπλασιάστηκε σε 6%. Το παράδειγμα της Εσθονίας ακολούθησαν την ίδια περίοδο η Λιθουανία και η Λετονία, με αντίστοιχα αποτελέσματα.

2) Εκτεταμένη χρήση πλαστικού χρήματος

Το μεγαλύτερο μέρος της σχετικής αρθρογραφίας έχει ως θέμα το πώς η πραγματικότητα των capital controls το περυσινό καλοκαίρι έδωσε ώθηση στις συναλλαγές με πιστωτικές και χρεωστικές κάρτες. Πράγματι, οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί: τον Ιούλιο του 2015 η αύξηση στην χρήση πιστωτικών καρτών άγγιζε το 103% και η αυξητική τάση συνεχίστηκε. Ωστόσο, πιο σπάνια αναφέρεται το ότι η Ελλάδα ξεκίνησε από πολύ χαμηλά. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2014 η Ελλάδα ήταν προτελευταία ανάμεσα στις 28 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην χρήση πλαστικού χρήματος (σε ποσοστό μόλις 6% των συναλλαγών). Οι συναλλαγές με κάρτες καθιστούν την φοροδιαφυγή σχεδόν ανέφικτη ενώ θεωρούνται και ένα μικρό βήμα προς την κατεύθυνση της ηλεκτρονικής τιμολόγησης, που μπορεί να καταπολεμήσει την καθυστέρηση ή την αποφυγή της απόδοσης του ΦΠΑ.

                                  

3) Έλεγχοι και απονομή φορολογικής δικαιοσύνης

Έχει παρατηρηθεί ότι η αύξηση των φορολογικών ελέγχων κατά 1% την ημέρα μειώνει τον αριθμό των παραβατών κατά 0,3 έως 0,4% στο ίδιο διάστημα. Την τελευταία εξαετία, το Ηνωμένο Βασίλειο όχι μόνο εντατικοποίησε τους ελέγχους, αλλά υιοθέτησε και τις πιο σύγχρονες πρακτικές (ανάλυση κινδύνου, εστίαση σε κατηγορίες φορολογουμένων με υψηλό ρίσκο, αξιοποίηση των big data, κλπ) για το βέλτιστο αποτέλεσμα. Στην Ελλάδα οι μηχανισμοί είναι ανεπαρκείς με αποτέλεσμα να διαφεύγουν πολλά έσοδα, ιδιαίτερα όσα σχετίζονται με το λαθρεμπόριο καπνού και καυσίμων. Μεγάλο είναι και το πρόβλημα της απονομής δικαιοσύνης, είτε μέσω δικαστηρίων είτε διοικητικά. Το 2015 ο μέσος χρόνος απονομής δικαιοσύνης στην Ελλάδα ήταν 1580 ημέρες, ενώ ακόμη εκκρεμεί η πρακτική εφαρμογή του θεσμού της “φορολογικής διαιτησίας".

4) Οργάνωση και τεχνολογικός εκσυγχρονισμός των φορολογικών αρχών

Η οργάνωση των φορολογικών αρχών με “έξυπνο” τρόπο, δηλαδή η διαμόρφωση ενός σαφούς και σταθερού οργανωτικού πλαισίου που θα καθορίζει με αδιαμφισβήτητο τρόπο τις αρμοδιότητες του κάθε συμμετέχοντα στη φορολογική διοίκηση, αυτονόητα θα επιλύσει πολλά προβλήματα και θα αναδείξει πολλά οφέλη. Επιπλέον, η αξιοποίηση της τεχνολογίας προκειμένου να δημιουργηθεί ένα πλήρες ηλεκτρονικό περιουσιολόγιο του κάθε πολίτη, αλλά και να ελαχιστοποιηθούν οι κατά πρόσωπο επαφές με εφοριακούς (και η διαφθορά που ίσως γεννούν) διαμορφώνουν ένα πιο ολοκληρωμένο πλαίσιο. Ακόμη, στοχευμένες παρεμβάσεις έχουν άμεσα αποτελέσματα. Ξεχωρίζει το παράδειγμα της πΓΔΜ, όπου στα τέλη της δεκαετίας του 2000, μεταξύ άλλων φορολογικών μεταρρυθμισεων, πέρασε σταδιακά την αρμοδιότητα για την είσπραξη των ασφαλιστικών εισφορών στη δικαιοδοσία των φορολογικών αρχών και τα δημόσια έσοδα αυξήθηκαν, από το 2005 ως το 2009, κατά 59%.5) Κατάρτιση και εκπαίδευση των υπαλλήλων διοίκησης

Σε δημοσκόπηση για λογαριασμό του ΟΟΣΑ το 2011, το 17% των ερωτηθέντων απάντησε ότι η ελληνική φορολογική διοίκηση δεν εκμεταλλεύεται σωστά το ανθρώπινο δυναμικό που έχει στη διάθεσή της. Προς την κατεύθυνση της καλύτερης αξιοποίησης των διαθέσιμων πόρων θα συνέβαλλαν η ίδρυση Σχολής Επιμόρφωσης στο υπουργείο Οικονομικών, η διοργάνωση σεμιναρίων και ημερίδων για σχετικά θέματα και ασφαλώς η διασύνδεση των υπολογιστών όλων των εφοριακών με υπάρχοντα ηλεκτρονικά συστήματα (ΝΟΜΟΣ, ELENXIS, κλπ) που τους είναι χρήσιμα κατά την εργασία τους. 

6) Καταπολέμηση των φαινομένων διαφθοράς

Η διαπίστωση ότι η διαφθορά αποτελεί σημαντικό πρόβλημα της Ελλάδα είναι κάτι που ενώνει τους Έλληνες: 98% των ερωτηθέντων στην έρευνα του ΟΟΣΑ (βλ. παραπάνω) για την ελληνική δημόσια διοίκηση συμφωνούν. Η καταπολέμηση των, υπαρκτών, σύμφωνα με κάθε αφήγηση, φαινομένων διαφθοράς στη φορολογική διοίκηση μπορεί να συμβεί με τρεις τρόπους: Εναρμονίζοντας τους (ακόμη πιο χαμηλούς μετά τις μειώσεις των τελευταίων χρόνων) μισθούς των εφοριακών με τα διεθνή πρότυπα, διενεργώντας εντατικούς ελέγχους στην περιουσία τους, καθώς και θεσπίζοντας αδιάβλητο σύστημα αξιολόγησης από το οποίο θα εξαρτώνται οι αυξήσεις και οι προαγωγές τους.

7) Σταθερό και απλοποιημένο φορολογικό σύστημα

H πολυνομία και η πολυπλοκότητα δεν είναι “προνόμιο” μόνο των νόμων που καθορίζουν τη φορολόγηση των ελλήνων πολιτών. Διατρέχουν όλη την ελληνική νομοθεσία. Επηρρεάζουν όμως σαφέστατα και τη φορολογική διοίκηση. Επείγει η ανάγκη για ένα σταθερό και απλοποιημένο φορολογικό σύστημα που θα συμβάλει στην προσέλκυση επενδύσεων αλλά και στη διαμόρφωση ευνοϊκού κλίματος για τις νέες καινοτόμες επιχειρήσεις. Σε αυτή την κατεύθυνση θα συνέβαλε και η ίδρυση αυτόνομου φορέα εσόδων. Ωστόσο, το φορολογικό σύστημα δεν είναι αποκομμένο από το υπόλοιπο κράτος και για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος απαιτούνται θαρραλέες μεταρρυθμίσεις σχεδόν στο σύνολο της δημόσιας διοίκησης, με έμφαση στη δομή των επιχειρήσεων και στο αναπτυξιακό μοντέλο που ακολουθείται.

8) Δημιουργία φορολογικής συνείδησης

Η καλλιέργεια της αντίληψης ότι η φοροδιαφυγή αποτελεί ανήθικη πράξη μπορεί πάντοτε να συμβάλλει σε ευρύτερο επίπεδο. Το 29,9% των ερωτηθέντων στην έρευνα της διαΝΕΟσις “Τι Πιστεύουν οι Ελληνες" θεωρούν ότι για το φαινόμενο της φοροδιαφυγής στην Ελλάδα ευθύνεται “η κουλτούρα μας”. Η διεθνής πρακτική δείχνει ότι επίμονες και καλά σχεδιασμένες καμπάνιες μπορούν να βοηθήσουν να τη βελτιώσουμε.

Περιορισμό δαπανών ζητούν από τη ΝΔ οι πολίτες στη ηλεκτρονική διαβούλευση

Οι πολίτες που συμμετέχουν στην ηλεκτρονική διαβούλευση για το κυβερνητικό πρόγραμμα της ΝΔ που έχει ξεκινήσει τις 16 Ιουνίου ζητούν περιορισμό δαπανών ώστε να γίνουν σημαντικές μειώσεις, αναφέρει ο Ελεύθερος Τύπος της Κυριακής.
Περισσότεροι από 15.000 πολίτες κάθε ηλικίας απ' όλη την Ελλάδα έχουν λάβει μέρος στη διαδικασία εκφράζοντας τις απόψεις τους για μια σειρά θεμάτων και λαμβάνοντας θέση σε πραγματικά διλήμματα πολιτικής. Η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών επιλέγει να περιοριστούν περαιτέρω οι δαπάνες προκειμένου να γίνουν σημαντικές μειώσεις φόρων, ενώ μόλις το 11,5% επιλέγει να παραμείνουν σταθερές οι δαπάνες και να γίνουν μικρές μειώσεις φόρων.
Αξίζει να σημειωθεί πως η αξιολόγηση των στελεχών και των υπηρεσιών από ανεξάρτητο φορέα συγκεντρώνει με διαφορά τις περισσότερες απαντήσεις στην ερώτηση για τους τρόπους βελτίωσης της λειτουργίας του Δημοσίου στην Ελλάδα.
Τέλος, στην ερώτηση για την εξυγίανση της λειτουργίας των ραδιοτηλεοπτικών μέσων, η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών επιλέγει την ελεύθερη ίδρυση και λειτουργία καναλιών βάσει των τεχνολογικών δυνατοτήτων, ενώ μόλις το 7,7% συμφωνεί με την πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ για περιορισμένο αριθμό καναλιών.

Πηγή: Liberal